Çocuklara Pandemi Sürecini Nasıl Anlatmalıyız?

Dünya genelinde yaygınlaşan ve ‘pandemi’ olarak kabul edilen koronavirüse karşı herkes

endişeli. İstanbul Rumeli Üniversitesinin Uygulama Hastanesi olan REYAP Hastanesinde

görev yapan Uzman Klinik Psikolog Elif Gökçe TEZEL çocukları korkutmadan ve onların ruh

sağlığını bozmadan bu durumu onlara nasıl anlatmamız gerektiğini detayları ile aktardı.

Çin’de ortaya çıkan ve kolaylıkla yayılan COVİD-19’u birçok ülke ile ortaklaşa paylaşmak ve

pandemi sürecine girmek kaçınılmaz bir sondu diyen Uzman Klinik Psikolog Elif Gökçe TEZEL;

‘’Pandemi sürecini psikolojik olarak sağlıklı yaşamak; olayı görmezden gelmek, riskleri

azımsamak ve çocuğa kaçamak cevaplar vermek değildir. Süreci sağlıklı yaşamak gerçekliği

görmek, size yaşattığı duyguları kabul etmek ve bununla baş etme yöntemleri bulmaktır.

Unutmayın kendiniz ile ne kadar iyi bağ kurarsanız, çocuğunuzun duygularını o kadar iyi

anlarsınız. Bu nedenle ilk önce bu sürecin sizin üzerinizdeki etkilerini çözümleyin ve daha sonra

çocuklarınızın sizlerle iletişim kurmasından kaçınmayın. Çocukların anlayamadığı ve zihninde

somutlaştıramadığı soruları büyük bir sabır ve şefkatle yanıtlandırmaya çalışın. Ebeveynler için

şefkat ve sabır bu sürecin iki anahtar kelimesi olacaktır’’ ifadelerini kullandı.

Tezel, ebeveynlerin çocuklara özellikle okul öncesi çocuklara bu süreci nasıl anlatmaları

gerektiğini ise şöyle sıraladı:

‘’3-5 yaş aralığında çocuklar haberlerden etkilenebilir, bu zarar görme endişelerini farkında

olmadan tetikleyebilir. Bu nedenle kendisini güvende hissetmek için sizlere bağımlılık duyabilirler.

Bu anormal bir ihtiyaç değildir. Onlara güvende hissettirmek, duygularını açmasına izin vermek

önemlidir. Bunu yaparken onların göz seviyesine inmek, sakin ve yumuşak bir ses tonuyla

anlayabileceği cümleler kurmak, her zaman onlarla ilgileneceğinizi ve ilgilenmeye devam

edeceğinizi ifade etmek, günlük rutinlerine uymak ve zarar görme endişesini yansıtacağı oyunlara

alan açıp, onların kontrol ettiği oyunları oynamak etkili olacaktır. Çocuğun zihninde virüsü

somutlaştırmak için öyküler, resimler, çocuklar için yapılmış uygun videolardan da

yararlanabilirsiniz. Ancak bu konu hakkında konuşmak istemedikleri ya da hazır hissetmedikleri

sürece konuşmaya zorlamamalı, gereksiz kaygılanmalarına sebebiyet vermemelisiniz. Uyku

saatleri, ev içi aktiviteleri, yemek yeme saatleri gibi planlamalar yapıp bu rutinlere uymak hem

sizlere iyi gelecek hem de çocuklara bir şeylerin yolunda gittiği mesajını verecektir’’

‘’6-11 yaş aralığında çocuklar ise bu süreçte yine zarar görmeye dair endişeler yaşayacağı gibi,

bu endişelerin sonucu olarak dikkat problemleri, agresyon, erken dönem çocukluğa gerileme gibi

sorunlar gösterebilirler. Ancak okul öncesi çocuklarına göre dil kapasiteleri ve duyguları ifade

yetenekleri daha gelişmiş olacağından, bu yaş grubunda çocuklarınıza sorular sorabilir, neyin

endişelendirdiğini, ne yapabileceğinizi konuşabilirsiniz. Duyguları hakkında konuşmak

duygularının sizin tarafınızdan normal olarak algılandığını bilmek bile onlara iyi gelecektir.

Çocuklarınızla normalden fazla zaman geçirip; eğlenceli aktivitelerle zihinlerini boşaltmasına katkı

sağlayabilirsiniz. Bu yaşlarda çocuklar arkadaş ilişkilerine de önem verirler. Bunun dışında kendi

yaş grubunda bireylerinde iyi hali, dış çevrede bir şeylerin yolunda gittiği mesajını verecektir.

Bunun için arkadaşlarıyla online görüşmeler yapmalarını destekleyebilirsiniz. Yine diğer yaş

gruplarında olduğu gibi, resimlerle duygu ifadesine olanak sağlayabilir, duygularını ifade

edebilecekleri yazılar yazabilirler. Hatta çocuğunuzla internetten uzmanlar tarafından geliştirilmiş

pandemi sürecine dair etkinlikler indirip bunları yapabilirsiniz.’’

Bu öneriler doğrultusunda hareket ettiğinizde, kendi kişisel rutininiz, ev içi hijyen ve

davranışlarınızla onlara örnek olacak şekilde davrandığınızda endişelerin hafiflemesi

beklenmektedir.Uzman Klinik Psikolog Elif Gökçe TEZEL ‘’ Ancak tüm bu davranışlarınıza

rağmen sorunlar çözülmüyorsa, çocuğunuz öncesinden beri strese karşı daha hassas bir birey

ise ya da bu süreçten daha yoğun etkilenecek bir grupta ise örneğin sağlık çalışanı ya da covid-

19 pozitif yakını olmak gibi, bu durumda online olarak profesyonel yardım almayı düşünebilirsiniz’’

ifadelerini kullandı.

İstanbul Rumeli Üniversitesi Hakkında:

İstanbul Rumeli Üniversitesi, 23 Nisan 2015 tarihinde İstanbul’da kurulan bir vakıf üniversitesidir.

Toplumun ihtiyacı olan bilim insanlarını ülkeye kazandırmak; bilgili, çağdaş, donanımlı, deneyimli,

topluma yararlı, araştırmacı gençler yetiştirmeyi hedefleyen bir yüksek eğitim kurumu ve

mükemmeliyet merkezi olma amacını taşımaktadır. İstanbul Rumeli Üniversitesi 2019-2020 eğitim

öğretim yılında 4 Fakültede 13 Bölüm, 1 Yüksekokul, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokuluna bağlı 14

Program, Meslek Yüksekokuluna bağlı 11 Program, Sosyal Bilimler Enstitüsü ve Fen Bilimleri

Enstitüsüne bağlı 2 bölümde eğitim vermektedir. 2020- 2021 eğitim öğretim yılında Tıp Fakültesi ve

Hukuk Fakültesi’nin açılması planlanmaktadır.